SARIKAYA: YAŞ MEYVE SEBZE İHRACATINDA KATMA DEĞER VE PAZAR ÇEŞİTLİLİĞİ ÖNCELİĞİMİZ

Küresel piyasalardaki arz-talep dengesi, fiyat hareketleri, lojistik maliyetler ve tüketici beklentilerinin ihracat gelirleri üzerinde belirleyici olduğunu kaydeden Başkan Sarıkaya, üretim kapasitesinin doğru pazar stratejileriyle desteklenmesi gerektiğine dikkat çekti. Sarıkaya, “Ürünlerimizi doğru pazarlarda, doğru zamanda ve mümkün olan en yüksek değerle tüketiciyle buluşturmak önceliklerimiz arasında yer alıyor. Bu doğrultuda katma değerli üretimi geliştirmek, ürün çeşitliliğimizi artırmak ve pazarların beklentilerine uygun bir ihracat yapısı oluşturmak büyük önem taşıyor.” dedi. Narenciye ürün grubu ekim ayı ihracatının lokomotifi Birliğin ekim ayı ihracatında narenciye ürünlerinin ağırlığını koruduğunu belirten Sarıkaya, bu ürün grubunun toplam yaş meyve sebze ihracatından yaklaşık yüzde 57 pay aldığını ve 74,4 milyon dolarlık dış satım gerçekleştirildiğini bildirdi. Mandalinanın 36,6 milyon dolar, limonun ise 32 milyon dolarlık ihracat değeriyle öne çıktığını kaydeden Sarıkaya, şöyle konuştu: “Akdeniz Bölgesi’nin üretim ve ihracat gücünün temel unsurlarından olan narenciye, ekim ayında da dış satımımızın lokomotifi oldu. Limon ihracatında miktar bazında yüzde 29 artış kaydedilmesi, ürünümüzün uluslararası pazarlardaki talep potansiyelini ortaya koyuyor. 2,4 milyon dolarlık portakal ihracatında miktar ve değer yönünden yaşanan güçlü artış da ürün grubumuzdaki gelişim imkânlarını gösteriyor. Narenciyenin yanı sıra elma ihracatımız 22,5 bin ton ve 15,6 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Nar, şeftali, incir ve erik gibi ürünlerde kaydedilen değer artışlarını da çeşitlendirilmiş üretim yapımızın ihracata katkısı bakımından önemli buluyorum. Farklı pazarlardaki tüketim alışkanlıklarına uygun ürün sunabilmek ve sezon boyunca ihracat sürekliliğini sağlamak için ürün çeşitliliğimizi geliştirmemiz gerekiyor.” Rusya, yüzde 28’lik payla ilk sıradaki yerini korudu Ekim ayı ihracatında farklı coğrafyalardaki pazar varlığını sürdürdüklerini ifade eden Sarıkaya, Rusya’nın 36,1 milyon dolarlık ihracat ve yüzde 28’lik payla ilk sırada yer aldığını bildirdi. Avrupa pazarındaki güçlü ticari ilişkilerin yanı sıra Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Güney Asya’da yeni fırsatları değerlendirdiklerini belirten Sarıkaya, pazar çeşitliliğinin sürdürülebilir ihracat açısından taşıdığı öneme işaret etti. Sarıkaya, “Polonya ve Almanya gibi Avrupa pazarlarında elde edilen sonuçların yanı sıra Suudi Arabistan ve Libya gibi bölgesel pazarlardaki gelişmeler ve Hindistan’a yönelik ihracattaki artış, farklı coğrafyalarda büyüme imkânlarımız bulunduğunu gösteriyor. Ancak pazar çeşitliliğini yalnızca ihracat yapılan ülke sayısını artırmak olarak değerlendirmemeliyiz. Her pazarın ihtiyaçlarını doğru analiz etmek, tüketici beklentilerine uygun ürün sunmak ve ticari ilişkileri kalıcı hâle getirmek gerekiyor. Kalite, ürün sürekliliği, gıda güvenliği ve lojistik etkinlik, uluslararası pazarlardaki konumumuzu güçlendiren temel unsurlar arasında bulunuyor.” diye konuştu. Akdeniz Bölgesi üretim ve ihracat gücüyle öne çıkıyor Mersin, Hatay, Adana ve Karaman’ın yaş meyve sebze ihracatındaki katkısının bölgenin Türkiye tarımındaki ağırlığını ortaya koyduğunu belirten Sarıkaya, ekim ayında Mersin’in 65,7 milyon dolar, Hatay’ın 41 milyon dolar, Adana’nın 16,8 milyon dolar ve Karaman’ın 6,3 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdiğini kaydetti. Bölgenin iklim koşulları, ürün çeşitliliği, üretim tecrübesi ve ihracat altyapısının önemli avantajlar sunduğunu ifade eden Sarıkaya, bu potansiyelin daha yüksek ihracat gelirine dönüştürülmesi için üretimden lojistiğe kadar bütün süreçlerde verimliliğin artırılması gerektiğini vurguladı. Sarıkaya, “Adana’da miktar bazında yüzde 29, Karaman’da ise hem miktar hem de değer bazında kaydedilen güçlü artışlar, bölgenin üretim kapasitesini ve ihracat potansiyelini yansıtıyor. Bu avantajları daha güçlü bir rekabet unsuruna dönüştürmek için üretimden hasada, paketlemeden depolamaya ve lojistiğe kadar bütün aşamalarda gelişim sağlamalıyız. Özellikle ürün kayıplarının azaltılması, kalite standartlarının yükseltilmesi ve pazara erişim süreçlerinin iyileştirilmesi ihracat gelirlerimizin artırılmasına katkı sağlayacaktır.” dedi. “Rusya pazarında ihracatçılarımızın analiz yükü azaldı” Sektörün uluslararası pazarlara erişimini kolaylaştıracak teknik gelişmelerin de önem taşıdığını belirten Sarıkaya, Türkiye ile Rusya arasında yürütülen temaslar sonucunda bitkisel ürünlerde pestisit kalıntısı analiz sıklıklarının belirli ürün gruplarında azaltılması konusunda ilerleme sağlandığını açıkladı. İhracat süreçlerinde teknik düzenlemelere uyumun ve ürünlerin pazara giriş koşullarının rekabet gücünü doğrudan etkilediğini ifade eden Sarıkaya, şu değerlendirmelerde bulundu: “Türkiye ile Rusya arasında yürütülen görüşmeler sonucunda pestisit kalıntısı analiz sıklıklarının belirli ürün gruplarında azaltılması yönünde sağlanan ilerlemeyi ihracatçılarımız açısından önemli buluyorum. Yapılan düzenlemeyle 16 üründe analiz sıklığı yüzde 20’ye, 15 üründe yüzde 10’a indirildi; diğer ürünlerde ise yüzde 5 seviyesine çekilmesi kararlaştırıldı. Türkiye’de ruhsatlı etken maddeler için Rusya mevzuatında azami kalıntı limiti bulunmaması hâlinde uluslararası Codex Alimentarius limitlerinin esas alınması da ihracatçılarımıza kolaylık sağlayacak. 4 Ağustos 2026 tarihinde imzalanan Türkiye-Rusya Tarım Yürütme Komitesi toplantı tutanakları ve 27 Ağustos’ta Rosselkhoznadzor yetkilileriyle gerçekleştirilen görüşmeler, teknik konularda diyalog ve iş birliğinin somut sonuçlar üretebildiğini gösteriyor.”