SİTESOL1
TOLGAGÖKÇELİ
Ali Kekliktepe
Köşe Yazarı
Ali Kekliktepe
 

ATTİLA VE TÜRKLERİN DOĞU AVRUPA'YA GÖÇ YOLLARI

Doğu Avrupa sahası bazı Türk boylarının Türkistan'dan göç ederek devlet kurdukları coğrafyalardan biri olmuştur. Ana vatan Altaylar civarından başlayan bu göçler Avrupa ile Asya arasındaki tabii sınır olan Ural dağlık bölgesi ile Ural Irmağı'nı Altay Dağları'na bağlayacak bir coğrafi yolla yapılmıştır.   Altayların eteklerinden başlayan bozkırlar, güneydoğu ve kuzeybatıya gittikçe düzleşmekte ve "bozkır" hâline gelmektedir. Aşağı Sır Derya (Seyhun) ve Aral Gölü istikametindeki bozkırlar Güney Sibir ovalarını teşkil etmekte ve Hazar Denizi'nin kuzeyinden Karadeniz'in kuzeyine uzanmaktadır. Bozkırlar, İrtiş Nehri'ne doğru çıktıkça zenginleşmekte, bol su ve bol otlarıyla hayvan beslemek için çok elverişli bir hâl almaktadır. Bununla birlikte Sibirya'nın soğuk dalgalarına açık bulunması hasebiyle, yazları kısa ve kışları da o nispette uzun idi. Nehir mansıpları, sazlıkları ve kamışlıkları ile "kışlak" yeri olarak kullanılmaktaydı.   Kışlaklar fazla kar almayan yerlerde yapılırdı. İrtiş boyları ile Batı Sibir'in bir hususiyeti de ancak tepeler mahiyetinde olan Orta ve Güney Ural Dağlarından, Kama ve İtil Nehirleri boyuna gitmek için tabii bir engel teşkil etmeyişiydi. Balkaş Gölü ve Talas Nehri'nden Seyhun, Yayık, Ukrayna'nın güney bölümü Don ve İtil nehirlerine doğru uzanan bozkırlarsa, Hazar Denizi'nin kuzeyinden, Uralların güneyinden, tarihte "kavimler kapısı" adıyla bilinen kum, çöl sahalarından sonra, İtil'in batısında yeniden bol otlu meralar ve yer yer dağlık-tepelik yaylalar hâlini almakta ve hakiki bir bozkır olarak Karadeniz'in kuzeyinden ta Karpatlara, Tuna boyuna kadar uzanmaktaydı. Karadeniz'in kuzeyindeki bu bozkırlar, Orta Asya ve Batı Sibir'deki yayla ve bozkırların devamı mahiyetindeydi. Orada, geçilmesini güçleştiren yüksek dağlar veya büyük çöller olmadığı cihetle,    *Dipnot:* Türkistan yani Orta Asya; Moğolistan ve Sibirya'nın güneyi, bugünkü Kazakistan ve Özbekistan, Türkmenistan, Tacikistan, Kırgızistan topraklarının büyük bir bölümünü, Afganistan'ın kuzeyini, hem Merv'e hem de Herat'a bağlı olan İran Horasanı'nı, Tibet, Doğu Türkistan ve Kansu'yu kapsayan bölgenin adıdır.
Ekleme Tarihi: 07 Haziran 2026 -Pazar

ATTİLA VE TÜRKLERİN DOĞU AVRUPA'YA GÖÇ YOLLARI

Doğu Avrupa sahası bazı Türk boylarının Türkistan'dan göç ederek devlet kurdukları coğrafyalardan biri olmuştur. Ana vatan Altaylar civarından başlayan bu göçler Avrupa ile Asya arasındaki tabii sınır olan Ural dağlık bölgesi ile Ural Irmağı'nı Altay Dağları'na bağlayacak bir coğrafi yolla yapılmıştır.

 

Altayların eteklerinden başlayan bozkırlar, güneydoğu ve kuzeybatıya gittikçe düzleşmekte ve "bozkır" hâline gelmektedir. Aşağı Sır Derya (Seyhun) ve Aral Gölü istikametindeki bozkırlar Güney Sibir ovalarını teşkil etmekte ve Hazar Denizi'nin kuzeyinden Karadeniz'in kuzeyine uzanmaktadır. Bozkırlar, İrtiş Nehri'ne doğru çıktıkça zenginleşmekte, bol su ve bol otlarıyla hayvan beslemek için çok elverişli bir hâl almaktadır. Bununla birlikte Sibirya'nın soğuk dalgalarına açık bulunması hasebiyle, yazları kısa ve kışları da o nispette uzun idi. Nehir mansıpları, sazlıkları ve kamışlıkları ile "kışlak" yeri olarak kullanılmaktaydı.

 

Kışlaklar fazla kar almayan yerlerde yapılırdı. İrtiş boyları ile Batı Sibir'in bir hususiyeti de ancak tepeler mahiyetinde olan Orta ve Güney Ural Dağlarından, Kama ve İtil Nehirleri boyuna gitmek için tabii bir engel teşkil etmeyişiydi. Balkaş Gölü ve Talas Nehri'nden Seyhun, Yayık, Ukrayna'nın güney bölümü Don ve İtil nehirlerine doğru uzanan bozkırlarsa, Hazar Denizi'nin kuzeyinden, Uralların güneyinden, tarihte "kavimler kapısı" adıyla bilinen kum, çöl sahalarından sonra, İtil'in batısında yeniden bol otlu meralar ve yer yer dağlık-tepelik yaylalar hâlini almakta ve hakiki bir bozkır olarak Karadeniz'in kuzeyinden ta Karpatlara, Tuna boyuna kadar uzanmaktaydı. Karadeniz'in kuzeyindeki bu bozkırlar, Orta Asya ve Batı Sibir'deki yayla ve bozkırların devamı mahiyetindeydi. Orada, geçilmesini güçleştiren yüksek dağlar veya büyük çöller olmadığı cihetle,

 

 *Dipnot:*

Türkistan yani Orta Asya; Moğolistan ve Sibirya'nın güneyi, bugünkü Kazakistan ve Özbekistan, Türkmenistan, Tacikistan, Kırgızistan topraklarının büyük bir bölümünü, Afganistan'ın kuzeyini, hem Merv'e hem de Herat'a bağlı olan İran Horasanı'nı, Tibet, Doğu Türkistan ve Kansu'yu kapsayan bölgenin adıdır.

Yazıya ifade bırak !
Okuyucu Yorumları (0)

Yorumunuz başarıyla alındı, inceleme ardından en kısa sürede yayına alınacaktır.

Yorum yazarak Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve mersindesonhaber.com sitesine yaptığınız yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan tüm yorumlardan site yönetimi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Sitemizden en iyi şekilde faydalanabilmeniz için çerezler kullanılmaktadır, sitemizi kullanarak çerezleri kabul etmiş saylırsınız.